Tot enkele jaren geleden speelde wie in Nederland aan kansspelen wilde deelnemen vooral op locatie, in een speelcasino of speelhal, terwijl online aanbod een juridisch grijs gebied was. Dit stuk beschrijft hoe de overstap naar een gereguleerde online markt verliep, wat daarbij wettelijk is geregeld en waarin online en fysiek spelen verschillen.
Wat ‘online kansspel’ wettelijk betekent
In de wet is online gokken een kansspel op afstand: een spel waarbij de deelname verloopt via internet of een ander elektronisch communicatiemiddel. De regels staan in de Wet kansspelen op afstand, kortweg Wet Koa, die op 1 april 2021 in werking trad en een stelsel van vergunningen introduceerde. Op 1 oktober 2021 volgden de eerste vergunningen en opende de legale online markt. Het begrip omvat uiteenlopende spelvormen, van gokkasten tot tafelspellen. Aanbieders die dat willen doen, hebben daarvoor een KOA-vergunning nodig, en de Kansspelautoriteit (KSA) houdt toezicht op de naleving.
Hoe de overstap van tafel naar app werkt
Wie online wil spelen, begint met het openen van een account bij een vergunde aanbieder. Daarbij stelt de aanbieder de identiteit en de leeftijd vast, want deelname is pas vanaf 18 jaar mogelijk. Alle transacties lopen via een speelrekening, een eigen rekening bij de aanbieder waarop wordt gestort en vanwaar uitbetaald wordt. Stortingen komen van een eigen betaalrekening van de speler en uitbetalingen gaan terug naar een eigen rekening, zodat geldstromen traceerbaar zijn. Anonieme betaalmiddelen zijn niet toegestaan en een negatief saldo is niet mogelijk.
Technische ontwikkelingen die groei mogelijk maakten
Mobiel internet en betere verbindingen maakten het mogelijk om spellen op telefoon en tablet te spelen. De overstap van Adobe Flash, dat eind 2020 niet meer werd ondersteund, naar HTML5 zorgde ervoor dat spellen zonder plug-ins in de browser draaien. Streaming maakte live-tafels met een echte dealer mogelijk.
Bescherming die de markt kenmerkt
Bescherming is ingebouwd in het stelsel. Via CRUKS, het Centraal Register Uitsluiting Kansspelen, kan iemand zich minimaal zes maanden uitsluiten bij alle vergunde aanbieders. Spelers stellen eigen limieten in en elke 30 minuten verschijnt een melding met speelduur en limieten.
Let op: een lang bestaand fysiek aanbod en een recente online markt kennen elk eigen regels en voorzieningen.
Alleen vergunninghouders mogen aanbieden
Online kansspelen mogen in Nederland alleen worden aangeboden door houders van een KOA-vergunning, die de Kansspelautoriteit verleent op grond van artikel 31a van de Wet op de kansspelen. De houder moet gevestigd zijn in de Europese Unie of de Europese Economische Ruimte. Zo blijft de markt overzichtelijk en kan het toezicht gericht plaatsvinden. Bij een aanbod zonder vergunning gelden de uitsluitingsmogelijkheid via CRUKS, de limieten en de eisen aan reclame niet. Controle vooraf is daarom zinvol, en kan eenvoudig met de Kansspelwijzer van de toezichthouder. Een vergunning wordt bovendien aan een bepaalde aanbieder verleend en geldt niet voor elke naam die online verschijnt.
Belasting en de bijdrage van aanbieders
Over de opbrengsten van kansspelen wordt kansspelbelasting geheven. Die wordt betaald door de aanbieder, niet door de speler. Het tarief bedraagt 34,2 procent sinds 1 januari 2025 en 37,8 procent sinds 1 januari 2026. Een speler die uitbetaald krijgt bij een aanbieder met vergunning, hoeft over die uitbetaling zelf geen belasting af te dragen. De heffing is dus een kostenpost voor de aanbieder en geen inhouding op wat een speler ontvangt.
Een vergunning controleren via Kansspelwijzer
De Kansspelwijzer op de website van de Kansspelautoriteit is het enige juiste overzicht van verleende vergunningen. Wie wil nagaan of een aanbieder een KOA-vergunning heeft, zoekt daar de naam van de aanbieder op. Andere lijsten, zoals overzichten op commerciele sites, zijn niet leidend, omdat ze niet worden bijgehouden door de toezichthouder en dus kunnen verouderen. De controle kost weinig tijd en geeft zekerheid over de vraag of een aanbieder binnen het Nederlandse stelsel opereert.
Verschillen tussen fysiek en online spelen in de praktijk
Fysiek spelen draait om sfeer en aanwezigheid: een tafel, andere gasten en vaak een vaste omgeving. Online bepaalt de speler het tempo zelf, en hulpmiddelen als limieten en sessiemeldingen zijn direct beschikbaar. Wie vergelijkt, ziet dat fysiek aanbod leunt op aanwezigheid en toezicht ter plekke, terwijl online aanbod leunt op systemen die automatisch melden en begrenzen. Aanvullend leesmateriaal: https://wimhoogland.nl/.
De tabel zet enkele kenmerken naast elkaar:
| Sfeer | Gezamenlijk, op locatie | Individueel, op afstand |
| Tempo | Bepaald door de tafel | Bepaald door de speler en het spel |
| Controle | Door personeel op de vloer | Door systemen en meldingen |
| Hulpmiddelen | Gesprek en toegangscontrole | Limieten, meldingen, CRUKS |
De fysieke casinowereld als uitgangspunt
De fysieke casinowereld was lange tijd het uitgangspunt. Holland Casino opende op 1 oktober 1976 het eerste casino in Zandvoort, en is nog steeds de enige aanbieder van live-tafels op locatie in Nederland. Online live-spellen worden aangeboden via een KOA-vergunning.
Veelgestelde vragen
Sinds wanneer is online gokken in Nederland gereguleerd?
De Wet Koa trad op 1 april 2021 in werking en op 1 oktober 2021 opende de legale online markt met de eerste vergunningen. Sindsdien mogen alleen vergunninghouders online kansspelen aanbieden.
Welke instantie houdt toezicht op de markt?
Dat is de Kansspelautoriteit, die vergunningen verleent en toezicht houdt op naleving. De toezichthouder beheert ook de Kansspelwijzer en CRUKS.
Waarom is er een speelrekening nodig?
Alle transacties verlopen via de speelrekening, zodat stortingen en uitbetalingen traceerbaar zijn. Stortingen komen van een eigen betaalrekening en uitbetalingen gaan terug naar een eigen rekening.
Wie betaalt de kansspelbelasting?
De aanbieder betaalt de kansspelbelasting, niet de speler. Het tarief is 34,2 procent sinds 1 januari 2025 en 37,8 procent sinds 1 januari 2026.
Hoe is te controleren of een aanbieder een vergunning heeft?
Via de Kansspelwijzer op de website van de Kansspelautoriteit. Dat is het enige juiste overzicht van verleende KOA-vergunningen.
Is er nog fysiek aanbod naast de online markt?
Ja, speelcasino’s en speelhallen bestaan naast de online markt. Holland Casino is de enige aanbieder van live-tafels op locatie.
